Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej w Rogowie

LZD | Wydział Leśny | SGGW
Działalność CEPL | Ważne adresy | Obiekty dydaktyczne | Święta w LZD |Jak do nas trafić | Kontakt
Lekcje w lesie | Program dla szkół | Szkolenia | Konkursy | Materiały dydaktyczne
Zapraszamy | Współczesne zagadnienia edukacji leśnej | Aktywne metody ochrony przyrody | Zorganizuj konferencję w Rogowie
Wydawnictwa | Artykuły | Galeria zdjęć
Informacje ogólne | Komitet Redakcyjny | Zeszyty SiM | Informacje dla autorów | Recenzja | Kontakt | Zamawianie
Aktualności | O Muzeum | Zwiedzanie | Edukacja | Kontakt
Założenia | Aktualności | Edycje | Promocja | Wydawnictwa | Artykuły | Zdjęcia i głosy sów | Sowoteka | Wypluwnik | Sztuczne gniazda

BUBOBORY w Lasach Państwowych

Bubobory w Lasach Państwowych

projekt* edukacyjny dotyczący kształcenia osób dorosłych w zakresie inwentaryzacji, ochrony i monitoringu puchacza Bubo bubo oraz innych rzadkich gatunków sów leśnych na terenie Lasów Państwowych

*Projekt w ramach V osi priorytetowej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko

Priorytet 5. Ochrona przyrody i krajobrazu oraz kształtowanie postaw ekologicznych:
5.3 Kształtowanie postaw społecznych sprzyjających ochronie środowiska, w tym różnorodności biologicznej
Zadanie 5.3.1 Ogólnopolskie lub ponadregionalne projekty szkoleniowe lub programy edukacyjne dla wybranych grup społecznych i zawodowych mające na celu podnoszenie kwalifikacji i kształtowania świadomości w zakresie zrównoważonego rozwoju

I. Ogólny opis projektu

Leśny Zakład Doświadczalny SGGW w Rogowie przy współpracy z Komitetem Ochrony Orłów (KOO) zamierza przystąpić do kontynuacji projektu edukacyjnego pod nazwą Bubobory 2008-2010. Projekt dotyczy edukacji osób dorosłych - głównie pracowników lasów Państwowych - pod kątem wzbogacenia wiedzy i zdobycia umiejętności praktycznych dotyczących inwentaryzacji, monitoringu oraz ochrony puchacza i innych rzadkich gatunków sów leśnych na terenie w sumie 15 nadleśnictw z wytypowanych 3 rdLP - 2 o charakterze nizinnym, 1 - górskim. Z założenia powinny/mogą to być również tereny włączone w tzw. leśne kompleksy promocyjne (wskazane jako obszary służące do przeprowadzania innowacyjnych i pilotażowych rozwiązań w leśnictwie).

Metodyka w/w działań została opracowana i sprawdzona w praktyce podczas dotychczasowych 5 edycji, które odbyły się kolejno w latach 2003-2007 w następujących regionach: Bory Tucholskie, Puszcza Augustowska, LKP Lasy Beskidu Sądeckiego, LKP Lasy Birczańskie, LKP Lasy Warcińsko-Polanowskie. Trzy ostatnie pod względem logistycznym przeprowadzane były przez Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej LZD SGGW.

Proponuje się, aby podczas każdej z planowanych 3 edycji szczegółowymi działaniami inwentaryzacyjnymi objąć po 5 wybranych nadleśnictw kolejno z 3 różnych rdLP na terenie kraju. Planuje się, że byłyby to kolejno:

  • 2008 r. edycja I (6) - rdLP Szczecinek (5 nadleśnictw - Drawsko, Złocieniec, Czaplinek, Świerczyna, Połczyn) galeria zdjęć
  • 2009 edycja II (7) - rdLP Krosno (5 nadleśnictw - Bieszczady),
  • 2010 edycja III (8) - rdLP Olsztyn (5 nadleśnictw - w tym LKP Lasy Mazurskie).

Bubobory składałyby się zgodnie z przyjętą metodyką z 2 części: teoretycznych - szkoleń w postaci prezentacji multimedialnych oraz nasłuchowych - realizowanych przez zintegrowane zespoły nasłuchowe (inwentaryzacyjne).

Dodatkowo po raz pierwszy proponowane kolejne edycje byłyby poszerzone o inne elementy, a mianowicie:

  1. tworzenie stołówek i punktów obserwacyjnych dla puchaczy,
  2. inicjację ogólnopolskiego leśnego monitoringu populacji puchacza i innych rzadkich gatunków sów leśnych w Polsce poprzez stworzenie przy LZD w Rogowie Kartoteki rzadkich sów leśnych,
  3. badania wybranych parametrów biologii sów leśnych, w tym składu pokarmowego w postaci powołania tzw. Wypluwnika - punktu, gdzie będzie możliwość przesyłania zasuszonych wypluwek do analizy,
  4. działalność edukacyjną i promocyjno-wydawniczą: plakaty, fototapety, instrukcja sowia, stworzenie i prowadzenie przy CEPL LZD w Rogowie strony internetowej projektu Bubobory w Lasach Państwowych, artykuły prasowe.

I edycja odbędzie się pod patronatem Dyrekcji Generalnej Lasów Państwowych.
Każdą kolejną edycję Buboborów realizowałby co najmniej 10 osobowy zespół ornitologów- praktyków, specjalistów zajmujących się sowami. Członkami w/w zespołu byliby przedstawiciele wydziałów leśnych: AR w Poznaniu, AR w Krakowie, SGGW oraz KOO i innych organizacji pozarządowych.
W poszczególnych etapach byliby także zaangażowani bezpośrednio pracownicy Lasów Państwowych.

II. Poszczególne etapy I edycji projektu

  1. inwentaryzacja stanowisk metodą nasłuchów terenowych (ornitolodzy, leśnicy w sumie 50 zespołów - 5 nadl. x ca 10 leśnictw ):
    1. warsztaty kameralne w nadleśnictwach (w sumie 5),
    2. lokalizacja rewirów puchaczy,
    3. typowanie potencjalnych stanowisk lęgowych.
  2. Tworzenie stołówek dla puchaczy (leśniczowie):
    1. wykonanie skrzynek żerowiskowych dla gryzoni (w sumie 5),
    2. wykonanie punktów obserwacyjnych dla puchaczy (w sumie 5),
    3. bieżący nadzór w sumie 5 leśniczych nad stołówkami.
  3. Monitoring populacji puchacza i innych sów w zakresie inwentaryzowanych w projekcie nadleśnictw:
    1. kontrola zimowo-wiosenna (leśnicy) - wieczorno-nocne nasłuchy odzywających się ptaków,
    2. kontrola wiosenno-letnia (ornitolodzy i leśnicy) - nocne nasłuchy (marzec) dzienne poszukiwania opierzonych młodych, wypluwek i śladów obecności ptaków (po 15 maja),
    3. coroczne wypełnienie i przesłanie Kart stanowisk do CEPL LZD SGGW (leśnicy).
  4. Badania:
    1. składu pokarmowego poprzez zbieranie i analizę wypluwek po sezonie lęgowym,
    2. wybiórczości środowiskowej, rozmieszczenia, liczebności, trendów populacji,
    3. stworzenie przy LZD w Rogowie Kartoteki rzadkich sów leśnych oraz Wypluwnika.
  5. Wydawnictwa:
    1. Instrukcja puchaczowa dla leśniczych,
    2. Plakat,
    3. Fototapety na samochody.

III. Obsługa projektu

  1. Wnioskodawca projektu: Leśny Zakład Doświadczalny SGGW w Rogowie.
  2. Kierownik projektu: mgr Dariusz Anderwald - Leśny Zakład Doświadczalny SGGW w Rogowie.
  3. Planowani Sponsorzy / Partnerzy projektu:
    • Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych (dofinansowanie edycji w 2008 r.),
    • Centrum Koordynacji Projektów Środowiskowych (dofinansowanie edycji w 2009 r.),
    • Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie (dofinansowanie edycji w 2010 r.),
    • Regionalne Dyrekcje Lasów Państwowych objęte projektem (logistyka),
    • Parki krajobrazowe objęte projektem (logistyka),
    • Katedra Ochrony Lasu i Ekologii SGGW (merytorycznie),
    • Zakład Zoologii Leśnej i Łowiectwa SGGW (merytorycznie),
    • Komitet Ochrony Orłów (logistyka, merytorycznie).
  4. Koordynatorzy projektu:
    • DGLP - mgr inż. Jolanta Błasiak,
    • RDLP Szczecinek - mgr inż. Daniel Lemke
    • KOO Szczecinek - mgr Marek Kalisiński,
    • RDLP Krosno - dr inż. Edward Marszałek,
    • KOO Krosno - dr Marian Stój,
    • RDLP Olsztyn - mgr inż. Tadeusz Pampuch,
    • KOO Olsztyn - prezes Zdzisław Cenian.
  5. Konsultacja naukowa projektu:
    • dr hab. T. Andrzejczyk (KHL SGGW),
    • dr inż. Ryszard Kapuściński (DGLP),
    • dr inż. M. Keller (ZZLiŁ SGGW),
    • dr inż. Tadeusz Mizera (AR w Poznaniu, KOO),
    • dr inż. Marek Sławski (KOLiE SGGW).

IV. Harmonogram (2008 rok)

Styczeń
Przygotowanie prezentacji multimedialnej
Luty / marzec
Bubobory - inwentaryzacja stanowisk metodą nasłuchów na terenie 5 nadleśnictw RDLP Szczecinek
Czerwiec
poszukiwania dzienne opierzonych młodych, wypluwek i śladów obecności ptaków.
Lipiec
wypełnienie i przesłanie kart stanowisk do bazy danych oraz resztek pokarmu do Wypluwnika.
uruchomienie punktu do zbierania i analizy składu pokarmowego sów pod nazwą Wypluwnik,
Sierpień / wrzesień
stworzenie 5 stołówek dla puchaczy na terenie 5 nadleśnictw RDLP Szczecinek.
Listopad / grudzień
druk plakatu, druk fototapet na samochody.